مسعود نیلی: گام اول در اصلاح اقتصادی، پذیرش و شناخت اشتباهات است
اقتصاد ایرانی ؛ مسعود نیلی با اشاره به مشکلات عمیق اقتصادی کشور تأکید کرد که گام نخست در اصلاح اقتصادی، پذیرش اشتباهات و تغییر رفتار بنیادی در تصمیمگیریهاست تا مسیر انحرافات گذشته اصلاح شود.
شاخصهای اقتصادی مدتی است که وضعیت بحرانی را نشان میدهند؛ مسائل و چالشهایی که نگرانی اقتصاددانان و فعالان اقتصادی را به دنبال داشته است. بررسی دادههای رسمی بیانگر این است که طی دهه گذشته، نرخ فقر ۱۲ برابر افزایش یافته است. رکود بر بخش تولید سایه افکنده، ناترازی در مصرف منابعی چون آب، برق و گاز نیز همچنان به شکل چشمگیری رشد میکند. تورم به حدود ۵۰ درصد رسیده و نرخ دلار مرز ۱۳۵ هزار تومان را نیز پشت سر گذاشته است. استهلاک سرمایه روند صعودی دارد و میزان سرمایهگذاری منفی به هیچوجه وضعیت مناسبی ندارد. همچنین، بازگشت درآمدهای نفتی هم به دلیل مشکلات ساختاری و اختلالات تراستیها نگرانیهایی به همراه داشته است.
چالشهای بینالمللی و اثرات تصمیمگیریهای دیرهنگام
براساس گزارش اعتماد، روابط بینالمللی ایران شرایط مثبتی ندارد. در چنین فضایی، امید به تصویب لوایحی مانند سیافتی و پالرمو بود که البته به دلیل تأخیر در تصویب، تأثیر مورد انتظار را به همراه نداشت. در همین حال، بودجه سال آینده کشور با افزایش محدود به ۲۰ درصد به شکل انقباضی تدوین شده است. این رویکرد از دید برخی مثبت است، اما تحلیلگران دیگر نسبت به پیامدهای منفی این سیاست هشدار میدهند.
مسعود نیلی و چالش اصلاحات اقتصادی
دو روز پیش از شکلگیری اعتراضات بازاریان به دلیل نوسانات بیسابقه دلار و مشکلات اقتصادی، مسعود نیلی، اقتصاددان برجسته کشور، در مورد اصلاحات اقتصادی در ایران اظهار نظر کرد. وی با تأکید بر لزوم اقداماتی در حوزههای اصلاحات اجتماعی و تعاملات بینالمللی، گفت: «بدون این اقدامات، هر گام در مسیر اصلاحات اقتصادی میتواند پیامدهای نامطلوبی به همراه داشته باشد.»
نیلی تأکید کرد که اصلاحات اقتصادی، در واقع به معنی شناخت و رفع انحرافات و اشتباهاتی است که از سیاستگذاریها و تصمیمگیریها سرچشمه گرفتهاند. او بیان کرد: «بسیاری از وضعیتهای کنونی، نتیجه تصمیمات غلط گذشته است و این تصمیمات به مردم تحمیل شدهاند.»
پذیرش اشتباهات؛ نخستین گام اصلاح اقتصاد
مسعود نیلی خاطرنشان کرد که برای اصلاح مشکلات اقتصادی، ابتدا باید به اشتباهات گذشته اعتراف شود. وی بیان کرد: «بسیاری از نابسامانیها، مانند ناترازی در حوزه آب و انرژی، نتیجه سیاستهایی است که حتی مصرف غیرمسئولانه را ترویج کردهاند.» او اعتقاد دارد که نمیتوان مردم را مقصر دانست، چرا که اصلاحات باید از نقطه تشخیص و پذیرش خطا آغاز شود.
ویدئوی مرتبط با موضوع اصلاحات اقتصادی
دورنمایی از اصلاحات و ضرورت اطلاعرسانی شفاف
نیلی در مورد ضرورت شفافیت تصمیمگیریها افزود که مسئولان باید به طور واضح به جامعه اعلام کنند که چه تصمیماتی باعث این مشکلات شده و چه برنامهای برای تغییر این وضعیت دارند. او تأکید کرد: «در این مسیر، سیستم تصمیمگیری باید شفافترین اطلاعات ممکن را درباره اشتباهات خود ارائه دهد تا بتوان راهحلهای مؤثری برای خروج از بحران پیشنهاد داد.»
اعتماد مردم به عنوان پایه اصلاحات اقتصادی
نیلی با اشاره به این که همراهی مردم و ارکان حکمرانی شرط اساسی هرگونه اصلاح است، گفت: «دولت باید به طور علمی و برنامهریزیشده مردم را قانع کند که مشکلات با شیوههای صحیح و دقیق حل خواهد شد. همچنین باید نشان دهد که این اصلاحات در بلندمدت به نفع تمامی افراد جامعه خواهد بود.» وی در ادامه تأکید کرد که هیچ گونه اصلاح اقتصادی نمیتواند به صورت انفرادی توسط دولت اجرا شود و نیازمند همراهی تمامی ارکان حاکمیت است.
چالشهای اصلی اصلاحات اقتصادی
او سه چالش بزرگ پیشروی کشور را به صورت مثلثی ترسیم کرد؛ ناترازیها، تنشهای بینالمللی و چالشهای اجتماعی و فرهنگی. نیلی هشدار داد که این مشکلات فشار مضاعفی بر کشور وارد کردهاند و تنها راه حل، تمرکز بر این سه محور با یک چشمانداز روشن است.
لزوم همگرایی در حکمرانی
در بخشی از گفتوگو، نیلی به اهمیت همگرایی میان بخشهای مختلف حکمرانی اشاره کرد و گفت که تمامی ارکان تصمیمگیری باید در کنار یکدیگر برای رفع مشکلات اقدام کنند. او افزود: «نمیتوان یک بخش سیاستهایی اتخاذ کند که با سیاستهای دیگر بخشها تناقض دارد. وفاق و هماهنگی باید اساس تصمیمگیریها باشد.»
وی در پایان با اشاره به زمانهای ازدسترفته و تنگتر شدن فرصتها، تأکید کرد که باید هرچه سریعتر مسیر اصلاحی در پیش گرفته شود. به گفته او، تغییرات کنونی به سرعت زمان را از دست کشور گرفته و هر روز تأخیر به معنای عمیقتر شدن بحرانها است.
به نظر میرسد که تنها با برنامهریزی دقیق، شفافسازی و پذیرش خطاهای گذشته میتوان از بحرانهای کنونی عبور کرد و اقتصاد کشور را به مسیر رشد بازگرداند.
