گرانی بیپایان؛ کارگران زیر فشار اقتصادی خرد میشوند!
اقتصادایرانی: افزایش مداوم قیمت نان به دلیل گرانی مواد اولیه و هزینههای جانبی، فشار معیشتی را بر کارگران نانوایی و اقشار ضعیف جامعه تشدید کرده و سفره خانوارها را کوچکتر کرده است.
در روزهای اخیر شاهد افزایش مجدد قیمت نان در شهر مشهد بودهایم. امیرالله شمقدری، معاون استاندار و دبیر شورای تأمین خراسان رضوی، توضیح داد که اتحادیههای صنفی نانوایان با توجه به بالا رفتن هزینههایی همچون دستمزد کارگران، اجاره محل کار، هزینههای بیمه و قبوض آب، برق و گاز، همچنین قیمت اقلامی نظیر خمیرمایه، درخواست افزایش قیمت نان را مطرح کردهاند. امکان دارد طی هفتههای آینده این روند گرانی به سایر استانهای کشور نیز سرایت کند. در ماههای اخیر نانوایان در شهرهایی مانند مشهد، اهواز، تهران، اصفهان، بیرجند، کرمانشاه و شاهینشهر به دلیل پرداخت نشدن یارانه نان تجمعاتی برگزار کردند. آنان معتقدند که هزینههای تولید به شدت افزایش یافته، اما دولت نه یارانه میدهد و نه اجازه تعدیل قیمت نان را میدهد.
افزایش فشار بر کارگران نانوایی
عبدالله بلواسی، یکی از فعالان کارگری، بیان میکند که بالا رفتن قیمت نان نه تنها به نفع کارگران نخواهد بود، بلکه بخشی از اقشار کمدرآمد را نیز تحت فشار بیشتری قرار میدهد. او توضیح میدهد که درآمد کارگران نانواییها همچنان در سطح حقوق سه سال گذشته باقی مانده است، در حالی که هزینههای زندگی چند برابر بیشتر شدهاند. درآمد روزانه کارگران بین ۵۰۰ تا ۶۰۰ هزار تومان است که در ماه به حدود ۱۳ میلیون تومان میرسد. اما پس از کسر حق بیمه، دریافتی واقعی به تقریبا ۱۱ میلیون تومان کاهش پیدا میکند. بلواسی با اشاره به ماده ۴۱ قانون کار تأکید دارد که دستمزدها هر ساله باید به تناسب تورم و هزینههای زندگی افزایش یابد، اما به نظر میرسد که افزایش حقوق کارگران نانوایی اغلب به بالاتر رفتن قیمت نان گره خورده است. در شهرهایی که حقوق افزایش یافته، این تغییر بسیار ناچیز بوده و تضمین تکرار آن در سالهای آینده وجود ندارد. بسیاری از کارگران برای جبران هزینههای زندگی به کارهای جانبی مثل مسافرکشی، فعالیتهای ساختمانی یا کولبری روی آوردهاند که گاهی جانشان را نیز به خطر میاندازد.
<
عملکرد ضعیف ساختار و وظیفه دولت
بلواسی معتقد است که ساختار فعلی فاقد کارآمدی لازم است و دولت دیگر توان انجام نقش واسطه و متعادلکننده را ندارد. به گفته او، دولت باید از منابع درآمدی عمومی مانند مالیات و فروش نفت برای حمایت از اقشار مردم، کارگران و کارفرمایان استفاده کند. او بر این باور است که دولت موظف است به کارفرمایان یارانه نان ارائه دهد و در عوض، برای کارگران نانوایی بن کارگری و خدمات درمانی رایگان را فراهم کند.
این فعال کارگری هشدار داده است که در شرایط کنونی، هر سه گروه مردم، کارفرمایان و کارگران در این ساختار معیوب بازنده هستند. بیشترین آسیب در این میان متوجه قشر ضعیف جامعه خواهد بود. حتی اگر دولت یارانه نان را پرداخت کند، بعید است که کارگران نانوایی بتوانند از آن بهرهای ببرند؛ چرا که آنان همچنان قربانی اصلی نواقص و ناکارآمدیهای ساختار موجود محسوب میشوند.