سهمیه بنزین اسنپ و تپسی صدای رانندگان را درآورد !
اقتصادایرانی: سازوکار سهمیه بنزین رانندگان اسنپ و تپسی نهایی شد؛ اما شرط هزار کیلومتر پیمایش در یک پلتفرم، نحوه فعالیت رانندگان و محاسبه سهمیه را با چالشهایی روبهرو میکند.
سازوکار اختصاص سهمیه بنزین به رانندگان اسنپ و تپسی نهایی شده است؛ طرحی که مبنای آن پیمایش ثبتشده رانندگان خواهد بود و میتواند علاوه بر هزینه سوخت، بر نحوه فعالیت رانندگان در این دو پلتفرم اثر بگذارد.
بر اساس این سازوکار، راننده برای برخورداری از سهمیه اضافه باید در طول ماه دستکم هزار کیلومتر سفر ثبتشده در یکی از دو پلتفرم اسنپ یا تپسی داشته باشد. سقف سهمیه اضافه نیز ماهانه ۳۰۰ لیتر تعیین شده است.
این تصمیم در نگاه نخست برای جمعیت نزدیک به ۱۰ میلیونی رانندگان این پلتفرمها اهمیت دارد، اما از آنجا که هزینه سوخت میتواند بر کرایه سفرها اثرگذار باشد، برای مسافران نیز موضوعی قابل توجه است. شرط ثبت هزار کیلومتر پیمایش در یک پلتفرم، ممکن است برخی رانندگان را به ثبت تمام سفرهای خود تنها در اسنپ یا فقط در تپسی سوق دهد.
سهمیه بنزین اسنپ و تپسی پیش از این چگونه بود؟
تا پیش از اجرای سازوکار جدید، سهمیه مشخص و مستقلی با عنوان سهمیه بنزین اسنپ و تپسی برای رانندگان این دو پلتفرم وجود نداشت و رانندگان تاکسیهای اینترنتی نیز مانند دیگر مالکان خودرو از سهمیههای نرخ اول و دوم استفاده میکردند.
تابستان امسال و همزمان با اضافه شدن بنزین ۱۰ هزار تومانی به سهمیههای سوخت، سهمیه هر خودرو شامل ۶۰ لیتر بنزین هزار و ۵۰۰ تومانی و ۶۰ لیتر بنزین سه هزار تومانی بود و مصرف مازاد باید با نرخ ۱۰ هزار تومان تأمین میشد.
در همان مقطع، مسئولان از اختصاص اعتباری سهمیه بنزین به رانندگان تاکسیهای اینترنتی خبر دادند. طبق آن طرح، رانندگانی که بیش از ۲۰۰ کیلومتر در ماه پیمایش داشتند، قرار بود مبلغی را در حساب بانکی خود دریافت کنند تا بخشی از هزینه بنزین جبران شود.
با این حال، اجرای طرح با ابهامها و مشکلاتی همراه شد. بسیاری از رانندگان فعال در اسنپ و تپسی اعلام میکردند سهمیه مشخصی دریافت نکردهاند یا از میزان بنزین تعلقگرفته اطلاع ندارند. این موضوع در نشست مشترک نمایندگان اسنپ و تپسی با مدیرعامل و معاونان شرکت ملی پالایش و پخش فرآوردههای نفتی ایران مطرح شد و مقرر شد پس از تخصیص سهمیه، میزان آن از طریق پیامک یا اپلیکیشن به رانندگان اعلام شود.
سهمیه جدید رانندگان تاکسی اینترنتی چگونه محاسبه میشود؟
در روش جدید، میزان پیمایش ماهانه مبنای محاسبه سهمیه بنزین رانندگان تاکسی اینترنتی است. اطلاعات عملکرد رانندگان از سوی اسنپ و تپسی به شرکت ملی پخش فرآوردههای نفتی ایران اعلام میشود و سهمیه بر اساس همین دادهها محاسبه خواهد شد.
-
رانندگانی که کمتر از هزار کیلومتر در ماه پیمایش دارند، تنها از سهمیه عادی استفاده میکنند. طبق اعلام مدیرعامل شرکت ملی پخش فرآوردههای نفتی ایران، سهمیه پایه این گروه ۱۶۰ لیتر در ماه است و سهمیه اضافهای به آنان تعلق نمیگیرد.
-
برای رانندگانی با پیمایش ماهانه بین هزار تا دو هزار کیلومتر، ۱۰۰ لیتر سهمیه اضافه در نظر گرفته شده و مجموع سهمیه آنان به ۲۶۰ لیتر میرسد.
-
رانندگانی که ماهانه بین دو هزار تا سه هزار کیلومتر پیمایش دارند، ۲۰۰ لیتر سهمیه اضافه دریافت میکنند و مجموع سهمیهشان به ۳۶۰ لیتر در ماه میرسد.
-
بالاترین سطح سهمیه به رانندگانی اختصاص دارد که بیش از سه هزار کیلومتر در ماه پیمایش داشته باشند. این گروه ۳۰۰ لیتر بنزین اضافه میگیرند و مجموع سهمیه آنان به ۴۶۰ لیتر در ماه میرسد.
چرا اجرای طرح سهمیه بنزین اسنپ و تپسی دشوار است؟
اختصاص سهمیه بنزین به رانندگان تاکسیهای اینترنتی همواره موضوعی حساس بوده است. نخستین چالش، تعداد بالای رانندگانی است که در این پلتفرمها فعالیت دارند. برآوردها نشان میدهد حدود چهار تا پنج میلیون نفر بهصورت مستمر یا فعال در اسنپ و تپسی مشغول به کار هستند؛ افرادی که ممکن است تماموقت یا تنها بخشی از روز در این پلتفرمها فعالیت کنند.
اسنپ اعلام کرده است که از ابتدای فعالیت در دهه ۹۰ تا پایان سال ۱۴۰۴، حدود هشت میلیون و ۵۹۲ هزار کاربر راننده در این اپلیکیشن ثبتنام کردهاند. تپسی نیز دستکم دو میلیون راننده ثبتنامشده دارد. با توجه به این آمار، تعداد رانندگانی که باید برای تخصیص سهمیه بررسی شوند، بسیار بالاست.
دومین مسئله به رانندگانی مربوط است که بهطور همزمان در هر دو پلتفرم فعالیت میکنند. بسیاری از رانندگان در اسنپ و تپسی ثبتنام کردهاند و متناسب با شرایط در هر دو اپلیکیشن سفر میپذیرند؛ در چنین وضعیتی، چگونگی محاسبه سهمیه هر راننده محل ابهام است.
از سوی دیگر، شرط ثبت هزار کیلومتر سفر در یک پلتفرم میتواند الگوی فعالیت رانندگان را تغییر دهد. برخی از آنان ممکن است ترجیح دهند برای تکمیل حدنصاب لازم، همه سفرهای خود را صرفاً در اسنپ یا فقط در تپسی ثبت کنند.
برای نمونه، رانندهای که ۹۰۰ کیلومتر سفر در اسنپ و ۹۰۰ کیلومتر سفر در تپسی ثبت کرده است، در هیچیک از این دو پلتفرم به شرط اصلی هزار کیلومتر نمیرسد و ممکن است هیچ سهمیهای دریافت نکند.
سومین چالش، احتمال سوءاستفاده از طرح است. یکی از روشهای احتمالی میتواند ثبت سفرهای صوری باشد؛ به این معنا که راننده با حساب کاربری مسافر یا با کمک آشنایان، درخواست سفر ثبت کند تا پیمایش ماهانه خود را افزایش دهد.
استفاده از سهمیه برای مصارف غیرشغلی یا فروش آن نیز از دیگر نگرانیهاست. با توجه به اختلاف قیمت بنزین سهمیهای با نرخهای بالاتر، احتمال استفاده غیرمجاز از سهمیه بنزین اسنپ و تپسی وجود دارد.