ترامپ درباره نامه محرمانه ونس به محسن رضایی چه گفت؟
انتشار خبر ارسال نامه جیدی ونس، معاون رئیسجمهور آمریکا، به محسن رضایی، دبیر شورای عالی امنیت ملی ایران، با واکنش دونالد ترامپ همراه شد. در حالی که روزنامه والاستریت ژورنال هدف این مکاتبه را بررسی امکان ازسرگیری مذاکرات تهران و واشنگتن اعلام کرده، ترامپ گفته است موضوع نامه به کمکهای پزشکی و ارسال تجهیزات مورد نیاز بیماران مربوط بوده است. این توضیح متفاوت، پرسشهای تازهای درباره ماهیت تماسها و احتمال بازگشت ایران و آمریکا به میز مذاکره ایجاد کرده است.
ترامپ درباره نامه ونس به محسن رضایی چه گفت؟
دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، در پاسخ به پرسش خبرنگاران درباره نامه جیدی ونس به محسن رضایی، هدف این تماس را کمک به تأمین تجهیزات پزشکی برای ایران عنوان کرد.
ترامپ شامگاه چهارشنبه ۶ آبان ۱۴۰۵، برابر با ۲۸ اکتبر ۲۰۲۶، در پاسخ به این پرسش که آیا به معاون خود دستور داده برای آغاز دوباره مذاکرات صلح با ایران اقدام کند، پاسخ منفی داد.
او توضیح داد که موضوع مطرحشده به نیاز ایران به تجهیزات پزشکی و برخی اقلام دیگر مربوط بوده است.
رئیسجمهور آمریکا همچنین تأیید کرد که ونس پیش از اقدام خود نظر او را جویا شده و وی با این اقدام مخالفت نکرده است.
به این ترتیب، ترامپ اصل ارتباط معاونش با طرف ایرانی را رد نکرد، اما روایت مطرحشده درباره هدف مذاکراتی این مکاتبه را نپذیرفت.
نامه جیدی ونس به محسن رضایی برای چه بود؟
ماجرا از گزارش روزنامه آمریکایی والاستریت ژورنال آغاز شد؛ گزارشی که روز چهارشنبه ۲۸ اکتبر منتشر شد و از تلاش معاون رئیسجمهور آمریکا برای برقراری ارتباط با محسن رضایی خبر داد.
این روزنامه به نقل از مقامهای آمریکایی و افراد مطلع نوشت که ونس با هدف بررسی امکان احیای مذاکرات میان ایران و آمریکا نامهای برای دبیر شورای عالی امنیت ملی ایران ارسال کرده است.
بر اساس این روایت، تماسها با هدف یافتن زمینههای مشترک برای آغاز گفتوگوهای تازه انجام شده و قرار نبوده در همان مرحله، توافق نهایی یا طرح صلح کاملی ارائه شود.
والاستریت ژورنال همچنین مدعی شد که این اقدام با اطلاع و هدایت ترامپ انجام شده است.
با این حال، رئیسجمهور آمریکا در اظهارات علنی خود تأکید کرده که موضوع مورد نظر او ارسال کمکهای پزشکی بوده است.
جزئیات تازه از محتوای نامه ونس به ایران
پایگاه خبری آکسیوس نیز به نقل از یک مقام آمریکایی گزارش داده که نامه ونس به محسن رضایی به موضوع مذاکرات و ضرورت پرداختن به پرونده هستهای ایران مربوط بوده است.
به گفته این مقام، ونس در نامه خود تأکید کرده که هرگونه مذاکره برای جلوگیری از حملات نظامی جدید آمریکا باید موضوع هستهای را نیز دربرگیرد.
آکسیوس همچنین گزارش داده که پیشنهاد ارسال نامه ابتدا از سوی ونس با ترامپ مطرح شده و رئیسجمهور آمریکا از این اقدام استقبال کرده است.
این روایت با توضیح علنی ترامپ درباره کمکهای پزشکی تفاوت دارد.
با وجود انتشار این گزارشها، متن کامل نامه در دسترس عموم قرار نگرفته و جزئیات آن بهصورت مستقل قابل بررسی نیست.
آیا مذاکرات ایران و آمریکا دوباره آغاز میشود؟
انتشار خبر نامه ونس در شرایطی صورت گرفته که روابط تهران و واشنگتن همچنان با تنشهای جدی روبهروست.
بر اساس گزارش والاستریت ژورنال، هدف تماسهای مورد اشاره بررسی چارچوب احتمالی مذاکرات بوده و پیشنهاد مشخصی برای دستیابی به توافق نهایی مطرح نشده است.
در همین حال، ترامپ در مواضع علنی خود از تأیید اینکه دستور آغاز مذاکرات صلح را داده باشد، خودداری کرده است.
این تفاوت میان گزارش رسانههای آمریکایی و سخنان رئیسجمهور آمریکا باعث شده هنوز نتوان ارسال نامه را به معنای آغاز رسمی دور تازه مذاکرات دانست.
برای تأیید چنین تحولی، اعلام موضع روشن از سوی مقامهای مسئول دو کشور و مشخص شدن سازوکار گفتوگوها ضروری است.
واکنش ایران به خبر تماس معاون ترامپ
در گزارشهای منتشرشده درباره این موضوع آمده است که سخنگوی وزارت امور خارجه ایران از تماس ادعایی جیدی ونس ابراز بیاطلاعی کرده است.
در سوی دیگر، عباس عراقچی، وزیر امور خارجه ایران، روز چهارشنبه اعلام کرد که تهران همچنان به تلاشهای دیپلماتیک فرصت میدهد.
عراقچی همچنین از تداوم ارتباط با میانجیها برای بررسی راهکارهای دیپلماتیک سخن گفته است.
البته این موضعگیری بهتنهایی تأییدکننده دریافت نامه ونس یا آغاز مذاکرات مستقیم با آمریکا نیست.
چرا نام محسن رضایی در این ماجرا مطرح شده است؟
محسن رضایی در جایگاه دبیر شورای عالی امنیت ملی ایران، یکی از مقامهایی است که نام او در گزارش رسانههای آمریکایی درباره تماسهای احتمالی تهران و واشنگتن مطرح شده است.
او پیشتر فرماندهی سپاه پاسداران انقلاب اسلامی را بر عهده داشته و سابقه حضور در نهادهای تصمیمگیری سیاسی و امنیتی کشور را دارد.
والاستریت ژورنال در گزارش خود بر جایگاه رضایی در ساختار امنیتی ایران تأکید کرده و این موضوع را یکی از دلایل اهمیت مکاتبه ادعایی دانسته است.
با این حال، درباره نحوه ارسال نامه، زمان دقیق دریافت آن و پاسخ احتمالی طرف ایرانی اطلاعات رسمی و کامل منتشر نشده است.
ارتباط نامه ونس با احتمال حملات جدید آمریکا به ایران
در گزارش والاستریت ژورنال، تماسهای احتمالی معاون رئیسجمهور آمریکا با طرف ایرانی در ارتباط با تلاش برای جلوگیری از تشدید دوباره درگیریها مطرح شده است.
این روزنامه به نقل از منابع خود مدعی شده که واشنگتن در حال بررسی گزینههای مختلف، از جمله اقدامات نظامی تازه، است.
در چنین فضایی، برقراری ارتباط دیپلماتیک میتواند یکی از مسیرهای بررسی امکان کاهش تنش باشد؛ هرچند انتشار خبر یک نامه به معنای دستیابی طرفین به تفاهم نیست.
اختلافنظر درباره پرونده هستهای، شرایط توقف درگیریها و نحوه اجرای تعهدات احتمالی همچنان از موضوعات اصلی روابط دو کشور به شمار میرود.
آخرین وضعیت خبر نامه ونس به محسن رضایی
تا صبح پنجشنبه ۷ آبان ۱۴۰۵، آنچه بهصورت علنی روشن شده، انتشار گزارشهایی درباره ارسال نامه جیدی ونس به محسن رضایی و واکنش دونالد ترامپ به این موضوع است.
ترامپ تأیید کرده که با اقدام معاونش مخالفت نکرده، اما هدف آن را ارسال کمکهای پزشکی دانسته و صدور دستور برای آغاز مذاکرات صلح را رد کرده است.
در مقابل، والاستریت ژورنال و آکسیوس به نقل از منابع آمریکایی، از ارتباط این نامه با تلاش برای احیای مذاکرات و طرح موضوع هستهای خبر دادهاند.