موج گرانی 10 کالای اساسی در راه است!
اقتصاد ایرانی: موج جدید گرانی در کمین کالاهای اساسی؛ طرح تکنرخی شدن ارز میتواند باعث افزایش قیمت دارو، تجهیزات پزشکی، گندم، روغن، گوشت، و سایر اقلام مهم مورد نیاز مردم شود.

تحلیلی بر چالشهای ارزی و موج گرانی ۱۰ کالای اساسی
در شرایط کنونی اقتصادی ایران، مسئله واردات کالاهای اساسی با نرخ ارز ترجیحی و تأثیر آن بر قیمتها، به یکی از مهمترین موضوعات روز تبدیل شده است. حدود ۳۴ درصد واردات کشور از طریق ارز ترجیحی با نرخ ۲۸ هزار و ۵۰۰ تومان انجام میشود. این نرخ که به طور خاص برای واردات کالاهای اساسی بخش کشاورزی، شامل گندم، دانههای روغنی و نهادههای دامی، همچنین دارو و تجهیزات پزشکی تعیین شده، نقشی حیاتی در تنظیم بازار داخلی دارد.
تأثیر افزایش قیمت گندم و دانههای روغنی
یکی از پیامدهای عمده این وضعیت، افزایش قیمت گندم و تأثیر مستقیم آن بر اقلام پرمصرفی مانند نان و ماکارونی است. علاوه بر این، افزایش قیمت دانههای روغنی سبب رشد قیمت روغن خوراکی شده و تأثیرات زنجیرهای خود را در حوزههای تولید و مصرف نشان میدهد. دانههای روغنی همچنین بر تولید کنجاله پروتئینی که در تغذیه دام و طیور استفاده میشود، اثرگذار هستند. این موضوع میتواند منجر به افزایش قیمت تمامشده گوشت و تخممرغ شود.
تورم لبنیات و دارو
از سوی دیگر، تأثیرات ارزی بر افزایش قیمت شیر و سایر محصولات لبنی نیز قابل توجه است. این افزایش قیمتها مستقیم و غیرمستقیم، فشار مالی بیشتری بر مصرفکنندگان وارد میکند. همچنین، دارو و تجهیزات پزشکی که واردات آنها با ارز ترجیحی انجام میشود، از تغییرات ناشی از تکنرخی شدن ارز بینصیب نخواهند ماند و احتمال افزایش قیمت در این بخش وجود دارد.
چالشهای واردات با نرخهای دیگر
در کنار ارز ترجیحی، واردات برخی کالاها مانند خودرو و موبایل از طریق ارز تالار مرکز مبادله ارز و طلا با نرخ تقریبی ۷۰ هزار تومان انجام میشود. این اختلاف نرخ ارزی، چالشهایی جدی در مدیریت اقتصادی کشور و تأمین کالاها ایجاد کرده است.
تکنرخی شدن ارز: موافقان و مخالفان
موضوع تکنرخی شدن ارز بحثهای زیادی در میان کارشناسان اقتصادی به همراه داشته است. طرفداران این طرح، معتقدند که نظام چندنرخی ارز محلی برای سوءاستفاده و دسترسی گروهی خاص به ارز ارزان است و از کارآمدی لازم در کاهش هزینههای زندگی مردم برخوردار نیست. از سوی دیگر، مخالفان این طرح، آن را عاملی برای جهش تورم معرفی میکنند که بیشترین آسیب را به قشر حقوقبگیر وارد خواهد کرد.
جدول واردات کالاهای اساسی با ارز ترجیحی
نوع کالا تأثیر افزایشی محصولات مرتبطگندم | افزایش قیمت | نان، ماکارونی |
دانههای روغنی | افزایش قیمت | روغن خوراکی، کنجاله پروتئینی |
نهادههای دامی | افزایش قیمت | گوشت، تخممرغ |
دارو و تجهیزات پزشکی | افزایش قیمت | دارو و خدمات درمانی |
در مجموع، توجه به چالشهای ارزی، مدیریت واردات و تأثیرات آن بر اقتصاد مردم، میتواند به کاهش فشارهای ناشی از تورم و ایجاد ثبات در بازار منجر شود.