بلایی که قطعی برق بر سر این کارگران آورد !
اقتصاد ایرانی: قطعی مکرر برق در شهرکهای صنعتی اطراف تهران مثل چهاردانگه و سهند، تولید را مختل کرده و بسیاری از کارگاهها را به تعطیلی کشانده است. این بحران علاوه بر اخراج کارگران و افزایش هزینهها، برخی کسبوکارها را به خرید ژنراتورهای گرانقیمت وادار کرده است.

شهرک صنعتی چهاردانگه، واقع در حوالی جاده ساوه، حالا دو روز در هفته بین *ساعت ۸ صبح تا ۸ شب* و گاهی بیشتر دچار قطعی برق است؛ موضوعی که تاثیر زیادی بر فعالیت صنایع چوبی و فلزی جزء این شهرک گذاشته. این در حالی است که پیشتر، فقط سه روز در هفته با چنین بحرانی روبرو بودند. با وجود عبور دکلهای بزرگ انتقال برق از کنار شهرک، کارگاهها در خاموشی به سر میبرند و تنها تعداد محدودی همچنان در حال فعالیت هستند.
تعدیل نیروی انسانی و تغییر روزهای کاری
اجرای طرح اخراج اتباع غیرمجاز باعث شده تا بسیاری از کارگاهها فشار مضاعفی را تجربه کنند. با افزایش هزینههای دستمزد کارگران ایرانی (مبالغی بین ۲۰ تا ۴۰ میلیون تومان)، مشکلات عمیقتری به وجود آمده است. مهدی، که صاحب یک کارگاه تراشکاری است، میگوید: «روزهای کاری خودمان را تغییر دادهایم و حالا جمعهها فعالیت داریم و پنجشنبهها تعطیل هستیم. سفارشهایمان از ۱۵ مورد هفتگی به ۵ مورد کاهش یافته و تعداد نیروی کار هم از ۸ نفر به فقط ۳ نفر رسیده است.» برخی کارگاهیها به خرید موتور برق روی آوردهاند؛ تجهیزاتی که قیمت آنها بین ۸۰ تا ۱۳۰ میلیون تومان متغیر است و با بنزین یا گاز کار میکند.
استفاده از ژنراتورهای سنگین؛ راهکار موقت شهرک سهند
در شهرک صنعتی سهند، برخی تولیدکنندگان برای مقابله با قطعی برق به ژنراتورهای سنگین سهفاز روی آوردهاند. رئوف، که صاحب یک کارخانه قطعهسازی با ۳۵ کارگر است، درباره ژنراتوری که سالها پیش خریداری کرده، میگوید: «این دستگاه با موتور گازوئیلی کامیون کار میکند و ۲۵۰ آمپر برق تولید میکند. مصرف برق سوله من ۱۲۰ آمپر است، اما در زمان قطعی برق به سولههای اطراف هم کمک میکنم.» البته این راهکار مشکلات خاص خودش را دارد؛ از جمله هزینه بالای سوخت گازوئیل، نیاز به سیمکشی جدید و دستگاه استابلایزر که همه این موارد بر مشکلات این روش افزودهاند.
معضل کارگران اتباع غیرمجاز و مسئله اشتغال
اخراج گسترده کارگران غیرمجاز، با وجود پیچیدهتر کردن بازار کار، هنوز نتوانسته تاثیری در بهبود شرایط اشتغال بگذارد. برخی کارفرمایان اعلام کردهاند که تنها به دنبال نیروهای ماهر و متعهد هستند. محمد، که یک کارگر ایرانی شهرک سهند است و درآمد حدود ۲۴ میلیون تومان دارد، میگوید: «بعضی کارفرماها کارگران غیرمجاز را مخفی میکنند و حتی ماههاست که این کارگران از کارخانه خارج نشدهاند.» با این حال، کاهش شدید سفارشها و قطعی برق به وضعیت بازار کار ضربه سنگینی زده است.
نبود آماری دقیق از بیکاری ناشی از قطعی برق
احسان سهرابی، فعال کارگری، به نبود دادههای رسمی درباره میزان بیکاری ناشی از قطعی برق در شهرکهای صنعتی اشاره میکند. وی معتقد است که برای رفع این مشکلات باید اطلاعات دقیق از سوی مراکز معتبر مانند مرکز آمار ایران یا بانک مرکزی منتشر شود. او میگوید: «با توجه به اینکه تابستان امسال تعدیل نیرو رخ داده، نبود سامانهای برای ثبت اطلاعات اشتغال و بیکاری، برنامهریزی برای رفع مشکلات موجود را دشوار کرده است.» سهرابی همچنین به مشکلات اقتصادی متعددی از جمله ورود کالاهای چینی و قطعی برق اشاره دارد و میگوید: «کارفرماها برای حفظ سرمایه، اولین گزینهای که حذف میکنند *نیروی انسانی* است.»
چالشهای پیشِروی شهرکهای صنعتی
مشکلات اقتصادی، اخراج اتباع غیرمجاز، کاهش سفارشها و قطعی برق دست به دست دادهاند تا شهرکهای صنعتی حومه تهران با بحرانی جدی روبرو شوند. برخی واحدها با استفاده از ژنراتورها و تغییر ساعت کاری سعی کردهاند خودشان را زنده نگه دارند، اما نبود حمایت کافی و اطلاعات دقیق از شرایط موجود، چشمانداز آینده این شهرکها را در هالهای از ابهام فرو برده است.