اتفاق مهم در بازار گوشت قرمز
اقتصادایرانی: بازار گوشت قرمز در سالهای اخیر همواره با نوسانات قیمتی و کاهش قدرت خرید مردم همراه بوده است.
اکنون وزارت جهاد کشاورزی از برنامهای تازه برای تغییر این معادله خبر داده است؛ برنامهای که به دنبال شکستن «بنبست تولید» و افزایش سرانه مصرف است. اما این وعدهها چقدر با واقعیتهای سفره مردم همخوانی دارد؟
گلوگاه اصلی کجاست؟
روحالله زحمتکش، معاون امور تولیدات دامی وزارت جهاد کشاورزی، ریشه مشکلات فعلی را در سیاستگذاریهای گذشته میداند. به گفته او، تلاش برای تغییر رویکرد از «تولید سنتی (عشایری و روستایی)» به «تولید صنعتی» بدون فراهم کردن زیرساختها، عامل اصلی ایجاد وضعیت فعلی بوده است.
زحمتکش معتقد است گلوگاه اصلی در طرح صنعتیسازی دامداری، «تامین نشدن علوفه ارزان» بود. همین کمبود، هزینههای تولید را به شدت افزایش داد و در نهایت منجر به بالا رفتن قیمت نهایی گوشت برای مصرفکننده شد؛ موضوعی که در نهایت به افت محسوس سرانه مصرف منجر شده است.
وعده «علوفه ارزان» و افزایش تولید
وزارت جهاد کشاورزی اکنون با تمرکز بر تامین علوفه، در پی بازگرداندن رونق به تولید است. معاون امور تولیدات دامی با اشاره به ضرورت مصرف گوشت قرمز برای تامین پروتئین مورد نیاز جامعه، بهویژه قشر جوان، تصریح کرد: «با برنامههایی که برای تامین علوفه ارزان داریم، تولید و در نتیجه مصرف گوشت قرمز افزایش خواهد یافت.»
نکته قابل تامل در اظهارات این مقام مسئول، تاکید بر تداوم صادرات در کنار افزایش تولید است. وی مدعی است که با اجرای برنامه جدید، تولید به سطحی خواهد رسید که حتی با وجود صادرات، سرانه مصرف داخلی افزایش یابد.
آمار نگرانکننده سرانه مصرف
در حالی که نیاز بدن انسان به پروتئینهای باکیفیت حیوانی غیرقابل انکار است، آمارهای رسمی نشان میدهد سرانه مصرف گوشت قرمز در ایران به ۶ کیلوگرم در سال رسیده است؛ عددی که با استانداردهای تغذیهای فاصله معناداری دارد و زنگ خطری برای امنیت غذایی خانوارها محسوب میشود.
آیا گوشت ارزان میشود؟
اگرچه وزارت جهاد کشاورزی با هدفگذاری «تامین علوفه ارزان» به دنبال کنترل قیمتها و افزایش تولید است، اما تجربه سالهای گذشته نشان میدهد که فاصله زیادی میان تدوین برنامه و اجرای موفق آن در بازار وجود دارد.
پرسش اصلی اینجاست: آیا سیاستهای فعلی میتواند هزینه تولید را به قدری کاهش دهد که نه تنها جلوی افزایش قیمتها را بگیرد، بلکه گوشت را به سبد خرید اقشار آسیبپذیر بازگرداند؟ پاسخ به این سوال در گروِ عملیاتی شدن سریع برنامههای تامین علوفه و جلوگیری از نوسانات ارزی موثر بر واردات نهادههاست. در غیر این صورت، افزایش تولید ممکن است تنها به نفع صادرکنندگان تمام شود و همچنان فشار گرانی بر دوش مصرفکننده باقی بماند.