نرخ جدید گندم در آستانه اعلام؛ کارشناسان چه قیمتی پیشنهاد میکنند؟
قیمت خرید تضمینی گندم قرار است تا پایان شهریور تعیین تکلیف شود؛ در حالی که برخی کارشناسان هزینه تولید گندم آبی را حدود ۸۲ هزار تومان و گندم دیم را نزدیک ۹۰ هزار تومان برآورد میکنند و معتقدند نرخ تضمینی نباید کمتر از ۸۰ هزار تومان باشد، پیشنهاد جریمه دیرکرد مطالبات و بازنگری قیمت در اسفند نیز روی میز قرار گرفته است.
با آغاز کشت سال زراعی جدید در برخی مناطق کشور، تعیین قیمت خرید تضمینی گندم همچنان در دستور کار شورای قیمتگذاری قرار دارد و قرار است نرخ نهایی تا پایان شهریور مشخص شود.
بر اساس قانون خرید تضمینی محصولات کشاورزی، قیمت ۳۲ قلم محصول باید تا پایان تیرماه اعلام شود تا کشاورزان بتوانند برای کشت سال آینده برنامهریزی کنند؛ با این حال، کشت پاییزه آغاز شده و نرخ خرید تضمینی گندم هنوز نهایی نشده است. تأخیر در اعلام قیمت در کنار دیرکرد پرداخت مطالبات، نگرانیهایی درباره انگیزه کشاورزان برای ادامه کشت ایجاد کرده است.
اکبر فتحی، معاون برنامهریزی و اقتصادی وزارت جهاد کشاورزی، اعلام کرده قیمت گندم بر اساس چهار مؤلفه شامل هزینه تولید و سود متعارف، قیمتهای جهانی، نرخ تورم و سایر عوامل مرتبط تعیین میشود.
به گفته او، کمیسیونهای تخصصی شورای قیمتگذاری فعال شدهاند و همزمان علاوه بر نرخ تضمینی، سیاستهای حمایتی غیرقیمتی و نحوه ورود تشکلها و بخش خصوصی به خرید گندم نیز بررسی میشود. جمعبندی این موضوع قرار است طی دو تا سه جلسه آینده انجام شود.
هزینه تولید گندم چقدر است؟
برآورد برخی کارشناسان و اعضای شورای قیمتگذاری نشان میدهد هزینه تمامشده تولید گندم آبی حدود ۸۲ هزار تومان و گندم دیم نزدیک به ۹۰ هزار تومان است.
بر همین اساس، این گروه معتقدند قیمت خرید تضمینی گندم نباید کمتر از ۸۰ هزار تومان تعیین شود. قرار است در جلسه هفته آینده شورا، اعضا درباره نرخ نهایی به جمعبندی برسند.
پیشنهاد شناور شدن قیمت گندم
پیمان عالمی، رئیس اتاق اصناف کشاورزی، معتقد است با توجه به تغییر مداوم هزینههای تولید، تعیین یک نرخ ثابت برای یک سال آینده میتواند مشکلاتی ایجاد کند.
او پیشنهاد کرده قیمت گندم یا بهصورت شناور تعیین شود یا نرخ نهایی نزدیک به فصل برداشت و متناسب با هزینههای روز مورد بازنگری قرار گیرد.
عالمی همچنین گفته در یک ماه اخیر قیمت جهانی گندم ۳۰ درصد افزایش یافته و این موضوع نیز باید در تصمیمگیری مورد توجه قرار گیرد.
به گفته او، با وجود گذشت بیش از یک ماه از فصل برداشت، ۵۰ درصد مطالبات گندمکاران هنوز پرداخت نشده و استمرار این وضعیت ممکن است کشاورزان را به سمت محصولاتی سوق دهد که مجبور به فروش آنها به دولت نباشند.
دو تبصره پیشنهادی برای نرخ جدید گندم
عطاالله هاشمی، رئیس بنیاد ملی گندمکاران، اعلام کرده جلسات کارشناسی درباره قیمت گندم و دانههای روغنی به جمعبندی رسیده و هفته آینده شورای قیمتگذاری برای رأیگیری تشکیل میشود.
هاشمی معتقد است نرخ گندم باید اکنون تعیین شود، اما دو تبصره نیز همراه آن در نظر گرفته شود؛ نخست اینکه برای تأخیر در پرداخت مطالبات، وجه التزام و جریمه دیرکرد تعیین شود و دوم اینکه هزینه تمامشده تولید در اسفندماه دوباره بررسی و در صورت لزوم قیمت اصلاح شود.
او چهار شاخص قیمت جهانی، تورم، هزینه تمامشده و قیمت محصول مشابه وارداتی را از معیارهای قابل استفاده برای قیمتگذاری دانسته و گفته نمایندگان کشاورزان هر یک از این شاخصهای کارشناسی را که دولت مبنا قرار دهد، میپذیرند.
کشت گندم از هفته گذشته در استانهای شمالغرب کشور آغاز شده است. افزایش قیمت نهادههایی مانند کودهای فسفات و پتاس و کمبود نقدینگی ناشی از تأخیر در پرداخت مطالبات، نگرانیهایی درباره کاهش مصرف کود و در نتیجه افت بهرهوری ایجاد کرده است.
در نهایت، بخشی از کارشناسان بر شناور شدن قیمت یا تعیین آن در زمان برداشت تأکید دارند و گروه دیگری معتقدند قانون خرید تضمینی باید اجرا شود و در صورت افزایش هزینهها و تورم، نرخ همانند سال گذشته مورد بازنگری قرار گیرد.